3. Pa drafodaethau y mae'r Cwnsler Cyffredinol wedi'u cael gydag Ysgrifennydd y Cabinet dros Iechyd a Gofal Cymdeithasol ynglŷn ag argymhelliad y gweithgor llysoedd teulu cyffuriau ac alcohol na ddylid symud ymlaen â llysoedd o'r fath ar wahân? OQ63902

Diolch, Rhys. Rwy'n falch iawn mai hwn yw fy nghwestiwn olaf i gyd, ac felly mae'n gwestiwn ardderchog i'w gael yn gwestiwn olaf i gyd. Mae'r Gweinidog Plant a Gofal Cymdeithasol a minnau'n cael y wybodaeth ddiweddaraf yn rheolaidd am y cynnydd yn dilyn yr argymhellion. Fe gaiff y camau nesaf eu llywio gan weithdai mis Ionawr, a hwyluswyd gan y Ganolfan Arloesi Cyfiawnder ym mhob ardal bwrdd cyfiawnder teuluol lleol, a'r hyn a ddysgir o'r digwyddiad cenedlaethol cyfiawnder teuluol, a fydd ar 11 Mawrth, ychydig ar ôl y sesiwn hon.

Diolch yn fawr, Cwnsler Cyffredinol. A gaf i ailadrodd yr hyn a ddywedodd Adam Price? Rwyf i wedi mwynhau sesiynau'r Cwnsler Cyffredinol gyda'n gilydd. Nid oeddem ni'n cytuno bob amser, ond rwyf i wedi parchu eich safbwynt chi bob amser ac rydych chi wedi ceisio gwneud yr hyn sydd orau er mwyn pobl Cymru yn eich golwg chi. Mae hynny'n wir hefyd am eich cyfnod yn Weinidog Tai. Rwy'n edrych ymlaen at y Bil Diogelwch Adeiladau (Cymru) heddiw, sy'n rhywbeth yr oeddwn yn eich holi chi'n aml amdano yn eich swydd flaenorol. Diolch yn fawr, Cwnsler Cyffredinol. 

Roeddwn i'n siomedig, wrth ddarllen llythyr Dawn Bowden, na fydd y llys cyffuriau ac alcohol yn symud ymlaen ar ei ben ei hun. Roedd hwnnw'n argymhelliad amlwg gan gomisiwn Arglwydd Thomas. Fe gawsom ni asesiad cadarnhaol iawn gan CASCADE a Phrifysgol Caerdydd. Mae'r barnwyr o blaid hynny. Roedd y barnwyr yn dweud pa mor llwyddiannus a fu hynny. Mae dros hanner y plant yn mynd yn ôl at eu teuluoedd. Ac mae hynny wedi bod yn llwyddiannus yn Llundain ers 2008, ac yn Lerpwl yn fwy diweddar. Rwy'n pryderu, Cwnsler Cyffredinol, bod Cymru a theuluoedd Cymru yn cael eu gadael ar ôl unwaith eto. Diolch yn fawr.

Nid wyf yn credu bod angen i ni fod mor besimistaidd â hynny. Rwyf i o'r farn fod y gydnabyddiaeth yn eang i'r llys fod yn llwyddiannus. Y broblem ydyw, fel dywedais i ar sawl achlysur, pa un a ellid ei ehangu ledled Cymru mewn ffordd realistig. Fy nealltwriaeth i yw, yn y digwyddiad yr wythnos nesaf, y bydd aelodau'r gweithgor yn edrych ar ei ddwyn ymlaen, ond nid ar ei ben ei hun. Felly, maen nhw'n mynd i'w ddwyn ymlaen o fewn y system ehangach, sy'n cynnwys y fframwaith ymarfer amlasiantaeth, y dull braenaru mewn cyfraith breifat, a'r dirwedd ehangach o ran ymyrraeth gynnar ac atal, gwasanaethau ar ffiniau gofal, a gwasanaethau cymorth wedi'r llys—mae hynny'n anodd ei ddweud wir—gwasanaethau cymorth wedi'r llys.

Roedd y rhwydwaith cyfiawnder teuluol yn ystyried y papur yn eu cyfarfod nhw ar 22 Medi ac fe gynigiodd hwnnw y dylid cael dau grŵp gorchwyl a gorffen. Rwy'n credu eich bod chi'n gwybod hynny eisoes, Rhys. Fe fyddan nhw'n adrodd ym mlwyddyn gyntaf tymor y Senedd nesaf ar gyfer mapio ac asesu'r ddarpariaeth o wasanaethau ar ffiniau gofal presennol a'r cyfleoedd ar gyfer datblygu, ac ystyried y materion dylunio o ran y system a'r farnwriaeth y bydd eu hangen nhw i gefnogi dull o ddatrys problemau yn y gyfraith gyhoeddus. Felly, rwy'n falch iawn o ddweud nad wyf i'n credu y bydd hyn yn dod i ben. Rwyf i o'r farn fod yna broblem ynglŷn â dull ehangach o ddatrys problemau yn y llysoedd yn fwy cyffredinol, ac rwy'n credu bod hwn yn fodel da iawn ar ei gyfer, ond mae'n debyg na ellid ei ehangu ledled Cymru gyfan. Felly, mae'n ymwneud â cheisio sicrhau bod gweithwyr proffesiynol yn gweithredu gyda'i gilydd yn ddi-dor er mwyn bod â'r dull hwnnw o ddatrys problemau oherwydd, ac rwy'n cytuno yn llwyr â chi, mae'n beth o fudd mawr i'r teuluoedd dan sylw.

Diolch i'r Cwnsler Cyffredinol.