Yr hyn a ddywedaf, Mike Hedges, yw, yn union fel nad ydw i’n aelod o Lywodraeth Cymru, fy mod yn cyflwyno materion yma heddiw, nid wyf yn aelod o gabinet y cyngor, ac rwy’n meddwl ei bod yn iawn yn y ddadl hon heddiw—does bosib nad yw hi’n iawn, onid yw hi, i mi gynrychioli fy etholwyr yn yr adeilad hwn heddiw a dweud beth yw rhai o'r materion sy'n effeithio arnynt? Yn sicr, rwy’n fodlon iawn i weithio gyda'r awdurdod lleol a bod yn adeiladol wrth weithio gyda nhw a chyflwyno atebion hefyd. Dyna pam yr wyf yn awyddus i gael y ddadl hon heddiw. Hoffwn i Ysgrifennydd y Cabinet gyflwyno atebion hefyd i fy helpu i i helpu fy awdurdod lleol, Mike Hedges.

Ond yr hyn y byddwn yn ei ddweud hefyd yw mai’r mater arall sy'n arbennig o berthnasol, rwy’n meddwl, mewn ardaloedd gwledig yw ailgylchu ar gyfer busnesau. Rwyf wir yn gobeithio y gall Ysgrifennydd y Cabinet gyflwyno ateb neu gydnabod y broblem, ond mae llawer o awdurdodau lleol mewn ardaloedd gwledig mewn gwirionedd nawr yn lleihau'r rhestr o eitemau y ceir mynd â nhw i'w mannau cyfleuster ailgylchu. Maent yn lleihau'r rhestr, felly mae gen i un busnes yn fy etholaeth sydd â gwastraff ailgylchu’n cronni mewn cornel o'i warws, gan na wnaiff yr awdurdod lleol ei dderbyn yn eu depo mwyach. Beth sy'n digwydd yn y fan yna yw eu bod yn dweud, 'Wel, ewch i ofyn i gwmni preifat ddod a chymryd hwn gennych chi.' Ond, wrth gwrs, does dim cwmnïau preifat sy'n fodlon mynd i mewn i ardaloedd gwledig Cymru. Nid yw'n fasnachol ddichonadwy iddyn nhw wneud hynny, ac mae hon yn broblem real iawn hefyd.

Y mater arall, wrth gwrs, yw bod yr awdurdod lleol wedi rhoi'r gorau i gasglu gan fusnesau y mis diwethaf. Felly, nawr mae disgwyl i fusnesau fynd â'u gwastraff ailgylchu i'w depo agosaf. I un busnes sydd gen i, mae'n daith gron o 45 milltir. Mae ganddyn nhw lawer o wastraff ailgylchu, ond nid does ganddyn nhw gerbyd masnachol. Rwy'n edrych ar Ysgrifennydd y Cabinet yn chwifio'i freichiau arnaf—wel, rwyf wir yn chwilio am atebion i rai o'r problemau hyn, ac rwy'n meddwl tybed a oes cyfle yma naill ai i newid deddfwriaeth neu ddiwygio deddfwriaeth i'w gwneud yn haws i bobl a busnesau yng Nghymru ailgylchu eu nwyddau cartref a’u gwastraff busnes.

Ond rwyf yn awyddus i gyflwyno’r rhain heddiw. Rwy'n gwybod bod llawer o fusnesau’n hapus iawn i dalu am wasanaeth casglu, ond na allant wneud hynny oherwydd nad yw'n fasnachol ddichonadwy i gwmnïau ddod i mewn a chynnig y gwasanaeth hwnnw. Rwy’n meddwl, felly, bod angen i'r Llywodraeth gamu i mewn a llenwi’r methiant hwnnw yn y farchnad.